دوره ۴۲ - شماره ۴ (زمستان ۱۲-۱۴۰۰ - شماره پیاپی : ۹۵) - در حال انتشار ...                   برگشت به فهرست مقالات | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


1- دانشگاه محقق اردبیل ، saeidsattarnejad@yahoo.com
2- محقق اردبیلی
چکیده:   (225 مشاهده)
سنگ‌­مزارها یکی از اجزاء جدایی‌ناپذیر تفکر مرگ در میان تمامی جوامع از روزگاران کهن تا به امروز بوده و ابزاری اساسی برای نمودهای عینی و معنوی آن به‌کار رفته است. یکی از مناطق مهم در حوزه مطالعات این­گونه آثار در منطقه آذربایجان شرقی، شهرستان ورزقان است. برخی از گورستان‌های دوران اسلامی این شهرستان، دارای سنگ‌قبرهای در اشکال مختلف و مزیین به نقش‌مایه‌های متنوع بوده که بررسی، مستندنگاری و مطالعه آن­ها ارزشمند است. این پژوهش، با استفاده از روش توصیفی – تطبیقی، تحلیلی و براساس مطالعات میدانی و کتابخانه‌ای به­ دنبال اهدافی چون مطالعه سنگ­قبرهای دوران اسلامی ورزقان، طبقه­بندی اشکال سنگ­قبرها و بررسی نقش­مایه­های تزیینی در آن­هاست. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که این سنگ­قبرها عموماً از دوران ایلخانی تا معاصر شکل گرفته­اند. سنگ‌قبرهای موجود در این گورستان‌ها از نظر شکل ظاهری به چهار دسته کلی؛ صندوقی، گهواره­ای، پیکره سنگی حیوانی و پلکانی قابل تقسیم بوده و روی آن‌ها نگاره­هایی چون نقش­مایه کتیبه، گیاهی، ابزارآلات، هندسی، محراب به ­کار رفته است؛ همچنین نتایج دیگر این پژوهش نشان می‌دهد که نقش‌مایه‌های ایجاد شده بازتاب اعتقادات مذهبی، اجتماعی و قومی ساکنان منطقه بوده است. به ­طور کلی هدف اصلی در پژوهش حاضر ضمن دسته‌بندی و تفکیک اشکال و نقش‌مایه سنگ‌قبرهای 18 گورستان، تحلیلی بر ریشه‌شناختی برخی اشکال قبور و نقش­مایه­های هنری سنگ‌قبرها در شهرستان ورزقان پرداخته است. با توجه به اینکه بسیاری از این سنگ­قبرها در معرض تخریب هستند، ضرورت مطالعه و ثبت اطلاعات آن­ها وجود دارد.
 
     
نوع مطالعه: مقاله پژوهشی | موضوع مقاله: پژوهش های باستان شناسی و تاریخ هنر
دریافت: 1400/6/31 | پذیرش: 1400/9/12

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.