باز بینی طرح باغ صفوی: باغ بیرم آباد کرمان

کرمانی, فریبا

EN FA

دوره 42، شماره 2 - ( تابستان 1400 ) جلد 42 شماره 2 صفحات 170-158 | برگشت به فهرست نسخه ها

Mendeley

Zotero

RefWorks

Kermani F. (2021). Safavid Garden Design Reconsidered: Beyromabad Garden in Kerman. Athar. 42(2), 158-170.
URL: http://athar.richt.ir/article-2-847-fa.html

کرمانی فریبا.(1400). باز بینی طرح باغ صفوی: باغ بیرم آباد کرمان فصلنامه علمی اثر 42 (2) :170-158

URL: http://athar.richt.ir/article-2-847-fa.html

باز بینی طرح باغ صفوی: باغ بیرم آباد کرمان

فریبا کرمانی^*

عضو هیئت‌علمی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری تهران، ایران ، faribakermani@yahoo.com

چکیده: (5499 مشاهده)

تصور رایج بر این است که باغ ایرانی چنانکه در فضایی مسطح واقع شده باشد، بر اساس الگوی ثابت چهارباغ و اگر در دامنه کوه باشد و توپوگرافی آن ایجاب کند، شکلی سکویی و پلکانی دارد، اما گاه شواهد تاریخی الگوهای دیگری جز این موارد را نشان می‌دهد. در این مجال این پرسش مطرح می‌شود که باغ‌سازی در دوره صفوی چگونه بوده است؟ آیا همیشه از الگویی که به باغ ایرانی معروف است، پیروی می‌کرده است؟ این مقاله فرضیه الگوی تعیین‌ شده برای باغ را با تمرکز بر باغ بیرم‌ آباد کرمان به چالش می‌کشد. باغ بیرم ‌آباد تنها باغ به‌ جامانده از دوران صفوی در کرمان است. بیرام ‌بیگ افشار برای اولین بار بنای آن را در دوره شاه اسماعیل گذاشت. گنجعلی خان، حاکم کرمان در زمان سلطنت شاه ‌عباس، هم‌زمان با ایجاد تحولات عمرانی در ساختار شهر کرمان، باغ را مرمت کرد و توسعه داد. این باغ با وجود دو عمارت که هر دو متعلق به دوران صفوی هستند و دو محور اصلی و قرار گرفتن بخشی از عمارت اصلی در خارج از حصار باغ، یکی از مصادیق متفاوت از الگوی شناخته‌ شده باغ ایرانی است. در این پژوهش، پرسش اصلی این است که دلیل پدیدآمدن شکل متفاوت باغ بیرم‌ آباد چیست؟ فرضیه‌های ارائه ‌شده نیز بدین‌ ترتیب هستند: ۱. باغ‌ سازی دوره صفوی از قالب خاصی پیروی نمی‌کرده است و یکی از نکات تأثیرگذار بر آن، وضعیت و امکانات متفاوت بستر قرار گیری باغ بوده است. ۲. مفاهیم سیاسی- اجتماعی بر طرح توسعه باغ بیرم ‌آباد تأثیرگذار بوده و به‌ قدری قدرتمند شده که القای مفهوم مورد نظر بر طراحی باغ بر اساس ریخت‌شناسی زمین تفوق حاصل کرده است. در این مقاله، پس از جمع‌ آوری اطلاعات از طریق پژوهش‌های کتابخانه‌ای و میدانی، به روش توصیفی- تحلیلی به بازبینی و بررسی ساختار باغ بیرم ‌آباد پرداخته و صحت فرضیه‌های مزبور نشان داده شد.

واژه‌های کلیدی: باغ حکومتی، دوران صفوی، باغ سازی، شاه عباس، گنجعلی خان، بیرم آباد، کرمان

متن کامل [PDF 1102 kb] (2233 دریافت)

✅ این مقاله فرضیه الگوی تعیین‌ شده برای باغ را با تمرکز بر باغ بیرم‌ آباد کرمان به چالش می‌کشد. باغ بیرم ‌آباد تنها باغ به‌ جامانده از دوران صفوی در کرمان است. بیرام ‌بیگ افشار برای اولین بار بنای آن را در دوره شاه اسماعیل گذاشت.

نوع مطالعه: مقاله پژوهشی | موضوع مقاله: تاریخ معماری و شهرسازی
دریافت: 1400/4/19 | پذیرش: 1400/5/8 | انتشار: 1400/6/24

فهرست منابع

1. Afshar, I. (1957). Alam aray-e Abasi. Tehran: Amir Kabir Publication.

2. Ahmadi, N. (2015). The effect of Ganjali Khan endowments on Kerman city based on Ganjalikhan endowment documents. Studies of the History of Islam, 23, 31-56.

3. Alami, M. (2006). Safavid Garden, Species and Patterns. Golestan-e Honar, 2(3), 72-91.

4. Alami, M., Rezaei pour, M., & Jeyhani, H. (2008). Gardens of the Safavid King (A stage to show royal ceremonies and political legitimacy). Golestan-e Honar, 4(2), 47-68.

5. Baghini, M. (2010). Photographer. Kerman.

6. Bastani Parizi, M. E. (1975). Ganjali Khan and His Charity. Tehran: Chapkhaneh Publisher.

7. Bastani Parizi, M. E. (1989). Ganjali Khan. Tehran: Asatir Publisher.

8. Curatola, G. (1985). Gardens and Garden Carpets: an Open Problem. Environmental Design, 3, 90-7.

9. Daneshvar, M. (2002). From Qaleh Dokhtar to Daqyanoos. Kerman Studies Center Publication.

10. Dehghanian, G. (2009). Beyromabad Garden Protecting and Rehabilitation Project in Kerman. Master's Thesis. Iran University of science and technology.

11. Hemmat Kermani, M. (2000). History of Kerman. Goli Publication, Sixth edition.

12. Honarfar, L. (1975). Hezar Jarib Garden and Sofeh Mountain (shah Abas paradise). Journal of Art and People, 157, 73-94.

13. Hoorshenas, R., & Dehghani, F. (2011). Geometric typology in persian gardens, case study "Gardensof Shiraz". Athar, 32(3), 113-129.

14. Iran National Cartographic Center (n.d.). Tehran: Iran National Cartographic Center.

15. Jafarian, R. (2016). Isfahan in shadow of Shah Abbas's creation. Journal of Historical Articles and Essays, 3.

16. Javaherian, F., & Heydari, F. (2017). International Congress of Iranian Garden. Research Institute of Cultural Heritag & Tourism.

17. Kaempfer, E. (1684-6). Manuscripts Sloane. British Library, London.

18. Kermani, F., & Dehghanian, G. (2011). Beyrom Abad Garden in Kerman. Athar, 32(1), 60-78.

19. Kermani, F. (2019). The work of Soltan Mohammad Memmar Yazdi, The full-length mirror of Ganjali Khan character. Collection of articles of Ganj-e Soltan, By the efforts of Makinejad, M. Academy of Art. 201-224.

20. Mazloumian, N. (2011). The Project for organizing the existing documents of Kerman Province. Kerman Cultural Heritage Office.

21. Monshi-e Kermani, M.A., & Bastani Parizi, M. E. (2012). Geography Of Kerman Province In The Naseri Era. Kerman studies Center Publication.

22. Motedayen, H. (2011). Causes of the emergence of historical gardens in Iran. Bagh-e Nazar 15.

23. Najmi, Sh. (2002). Chronicle of the History of Kerman 1. Kerman Studies Center Publication.

24. Soltanzadeh, M., & Ashraf Ganjooei, M. A. (2013). Differences and similarities of Beyrom Abad and Fath Abad gardens in Kerman with each other and Iranian gardens. Bagh-e Nazar journal, 25.

25. Soroosh, M., & Khazraei, S. (2008). Works of Ganjali khan and Alimardan Khan in Iran and the subcontinent based on Shalimar garden in Lahore. Golestan-e Honar, 13, 18-23.

26. Sykes, P. M. (1902). Ten thousand miles in Persia: Or, eight years in Iran. London: J. Murray.

27. Valle, P.d. (1972). I Viaggi Pietro Della Valle, Lettere della Persia.Istituto Poligrafico dello stato, Roma.

28. Vaziri, A. A. Kh. (1385). Kerman History. Edited by Bastani Parizi, M, E. Elmi Publication, Third Publish. Walcher, H., & Eshragi, A. (2009). Between paradise and political capital: the semiotics of Safavid Isfehan. Yale F & ES Bulletin, 103, 330-348. Translated in Golestan-e Honar, 14, 40-5.

ارسال پیام به نویسنده مسئول

بازنشر اطلاعات
	این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.