Athar

other تحلیل آیکونوگرافی نقوش صخره‌ای تنگ موردان شهرستان فاریاب استان کرمان Iconographic analysis of Tang Mordan rock motifs in Faryab city, Kerman province هنر صخره نگاری از دیرباز مورد توجه جوامع انسانی بوده است. یکی ‌از مناطق شاخص این هنر، تنگ موردان شهرستان فاریاب در جنوب استان کرمان است. در مسیر این درّه نقوش متنوعی نقر شده که شامل نقوش انسان، عقرب، سگ، بز، پرنده، ماهی، پلنگ، شیر، ماه و نقوش مبهم روی صخره ها و یا سنگ های بزرگ حاشیه رودخانه است. برای درک مفاهیم و معانی این نقوش نیاز به شناخت مؤلفه های نمادینی است که روزگاری همانند زبان کلامی، معنایی مشخص در فرهنگهای کهن داشته اند. به نظر میرسد هنرمندان این تنگه درصدد بازگویی روایاتی بودهاند. هدف اصلی این پژوهش دسته بندی نقوش صخرهای تنگ موردان و تحلیل معنای آنها براساس روش آیکونوگرافی است و در پی پاسخ به این سؤال است که نقوش سنگنگارههای تنگ موردان از منظر آیکونوگرافی چه معنا و مفهومی میتواند داشته باشند؟ در این راستا آیکونولوژی می کوشد این مؤلفه های نمادین را که به‌صورت مکرر دیده می‌شوند با روشی علمی تفسیر نماید. رویکرد پژوهش تاریخی - تحلیلی و مستندنگاری نقوش، به ‌صورت میدانی و کتابخانه ای انجام پذیرفته که بر مبنای بررسی جزئیات و سبک ترسیمی نقوش است. تاکنون امکان تاریخ‌گذاری دقیق این نقوش به کمک روش های آزمایشگاهی میسر نشده؛ اما نگارندگان با رهیافت سنتی مقایسهای و تحلیل محتوای نقوش، آنها را معرفی و تاریخی نسبی را مطرح کردهاند.   <div style="text-align: justify;">The art of petrolyphs has been intrest to human societies for a long time. One of the prominent areas of rock art in the south of Kerman province is Tang Mordan in Faryab city. On the way to this valley, various motifs have been carved, including human, scorpion, dog, goat, bird, fish, leopard, lion, moon and obscure motifs. There are engravings on the rocks or big stones of the riverside, which seems that the artists of this gorge intended to tell stories. In order to understand the concepts and meanings of these motifs, it is necessary to know the symbolic components that once had a specific meaning in ancient cultures, just like verbal language. and interpret with a scientific method. The main goal of this research is to classify Tang Mordan rock motifs and analyze their meaning based on the iconographic method, and it seeks to answer the question, what is the meaning and concept of the Tang Mordan petroglyphs from the point of view of iconography? The research method for documenting the motifs is field and library observation with a historical and analytical approach, based on examining the details and drawing style of the motifs. So far, it is not possible to accurately date these motifs with the help of laboratory methods, and only with the traditional comparative approach and content analysis of the motifs, a relative history for these motifs can be proposed.</div> آیکونوگرافی, نقوش صخره‌ای, تنگ موردان, فاریاب, استان کرمان iconography, rock motifs, Teng Mordan, Faryab, Kerman province 293 311 http://athar.richt.ir/browse.php?a_code=A-10-179-3&slc_lang=other&sid=2 Masoumeh Barsam معصومه بَرسم m.Barsam92@gmail.com Yes Ph.D. student in Archaeology, Department of Archaeology, Faculty of Conservation and Restoration, Art University of Isfahan, Isfahan, Iran دانشجوی دکتری باستانشناسی،گروه باستانشناسی، دانشکده حفاطت و مرمت، دانشگاه هنر اصفهان Yosof Faryabi یوسف فاریابی Yosof.faryabi@gmail.com No Ph.D. student in Archaeology, Department of Archaeology, Faculty of Conservation and Restoration, Art University of Isfahan, Isfahan, Iran دانشجوی دکتری باستانشناسی،گروه باستانشناسی، دانشکده حفاطت و مرمت، دانشگاه هنر اصفهان